Bouw in spagaat: teveel werk voor te weinig mensen

Bouw in spagaat: teveel werk voor te weinig mensen

Bouwen, bouwen, bouwen. Het is de enige oplossing voor de crisis op de woningmarkt. Zo’n 70.000 tot 100.000 woningen per jaar moeten er worden gebouwd om starters en jonge gezinnen in de Randstad te kunnen huisvesten. Toch blijft de groeiverwachting van bouwbedrijven laag. Hoe kan dat?

Een betaalbare woning vinden in de Randstad is nagenoeg onmogelijk geworden, zeker voor alleenstaande starters. De giftige combinatie van krapte op de huizenmarkt, strengere hypotheekregels en studieschulden zorgt ervoor dat jonge mensen geen schijn van kans hebben op een koophuis of een betaalbare huurwoning. In 2014 was het aandeel van starters in hypotheekmarkt nog 50 procent, in 2017 daalde dat tot 29 procent. Zo’n 700.000 tot 900.000 mensen kunnen geen betaalbare woning vinden.

Crisisoverleg dus deze week in de Tweede Kamer met allerlei partijen, zoals de Nederlandse Vereniging van Makelaars en de Woonbond, die opkomt voor huurdersbelangen. Daar kwam uit dat de enige echt goede optie om dit grote probleem op te lossen ‘bouwen, bouwen ,bouwen’ is. En dat is goed nieuws voor de Nederlandse bouwsector die na jaren van enorme krimp nu groeit als nooit tevoren.

Trauma

Maar hoe kan het dan dat dezelfde bouwsector een groeiverwachting van de werkgelegenheid geeft van slechts 4 procent? Ten opzichte van de 6 procent voor heel Nederland is dat aan de lage kant, zeker voor een sector met zoveel kansen als de bouw. Dat heeft natuurlijk alles te maken met het beperkte aanbod van personeel. Veel aannemers moeten steeds vaker nee verkopen en de wachttijden lopen snel op. Maar het is niet alleen het gebrek aan personeel, bedrijven zijn vaak nog huiverig om mee te gaan in de explosieve stijging van de vraag. Bouwers hebben een trauma overgehouden aan de jaren 2008-2013 waarin honderdduizend banen verdwenen en bedrijven massaal failliet gingen. Het werk meer spreiden en op safe spelen is nu waar veel bedrijven voor kiezen.

Is ‘bouwen, bouwen, bouwen’ het antwoord voor de problemen op de woningmarkt, voor de bouwsector is het adagium: ‘Opleiden, opleiden, opleiden’. Zowel jongeren als zij-instromers moeten door werkgevers verleid worden in de bouw te komen werken. Daarnaast is alle hoop gevestigd op de technologische ontwikkelingen: veel werk dat nu nog door mensen gedaan wordt, zal over een aantal jaren gedigitaliseerd en gerobotiseerd kunnen zijn. Maar voordat het zover is, zal menig Randstedelijke starter voorlopig nog bij papa en mama op zolder moeten blijven zitten…